B�TK�LER, DO�A, A�K...

Go to ImageShack� to Create your own Slideshow

B��RTLEN; FAYDALARI VE RE�EL�

14.11.2006 | Kategori: orman alti bitkileri |

Latincesi : Rubus Fruticosus

Halk dilinde kullan�lan isimleriyle tan�maya ba�layal�m bu g�zel bitkiyi. Diken �ile�i, Dikendudu, Dikendutu olarak isimlendirilmi�tir bulundu�u y�relerde.

�ok yak�ndan tan�d��m�z bir aileden kendisi. Bir �ok bayan�n kay�ts�z kalamad�� bir bitkiyle ayn� aileden, tahmin ettiniz san�r�m; G�lgiller Familyas�ndan.

Anayurdu Kuzey Yar�k�re ve �l�man ilklim b�lgelerinde yay�l�r. Bu bilgiden yola ��karak hepiniz �lkemizde yay�l�� oldu�unu ��karm��s�n�zd�r.

Bu g�zel ve �irin bitkiyle nerelerde kar��la�abiliriz? Bu bitkinin 17 t�r�ne �lkemizde rastlanmaktad�r. �lkemizdeki orman ve fidanl�klarda, yol, bah�e ve hendek kenarlar�nda s�k�a kar��la�abilirsiniz. B��rtlen t�rlerini g�r�nce kolayca tan�yabilirsiniz. B��rtlen t�rleri 1-3m. boylanabilirken, kimi t�rleri sarma��k �eklinde, kimileride yerde s�r�nerek yeti�ir.

R. Fruticosus 3m. boylanabilir. �ki y�ll�k dikenli g�vdeleri, kenarlar� di�li 3-5 yaprak��ktan olu�an ve k��n d�k�lmeyen yapraklar�, yaz aylar�nda tek tek ya da salk�m halinde a�an pembe ve beyaz �i�ekleri vard�r. B��rtlenlerde �i�eklenme May�s ay�nda ba�lay�p A�ustos ay�na kadar devam etmektedir. Bu nedenle meyve kurullar� de�i�ik zamanda olgunla��r, peyzaj a��s�ndan ho� bir g�r�n�m olu�ur.

Yaz sonu veya sonbahar ba��nda bu �i�ekler k�rm�z�ms� kara renkli, �zeri �ok ince t�yl�, duta benzeyen, resimlerdeki g�r�n�m� al�r, meyvelere d�n��r.

Uyumlu bir bitkidir, kapris yapmaz toprak se�iminde her yerde ve her toprakta yeti�ir. B��rtlen, neslini bir �ok yolla devam ettirebilir; seyrek olarak d�kt�� tohumlar�yla; daha �ok yere de�en dallar�n�n k�klenmesiyle veya k�klerinin yeniden filizlenmesiyle �rer.

�ok dikenli bir yap�s� oldu�u i�in, mal�m g�lgillerden, peyzaj uygulamalar�nda park ve bah�elerde do�al �it olarak kullan�m� yayg�nd�r.

Meyvelerinin kimyasal bile�iminde sabit ve u�ucu ya�, meyve �ekeri, organik asitler, sitrik asit, C vitamini, pektin ve demir; yapraklar�nda tanen ve organik asitler bulunur.

Bu �irin bitki gereken �ekilde kullan�ld��nda v�cudumuza bir �ok fayda sa�lar. K�saca bunlardan da bahsetmek istiyorum.

Genelde yaprak ve meyveleri kullan�l�r rahats�zl�klarda, zaman zaman k�k�nden de faydalan�lmaktad�r.

�ay�n� g�nde bir ka� kez i�ebilirsiniz.
Bademcik, a��z, dil, di� eti iltihaplar�nda �ay� yap�l�p gargara �eklinde kullan�l�r.
�drar s�kt�r�c�d�r.
Y�ksek tansiyonu d��r�r.
G�zlerdeki zafiyeti giderir.
Mesane ta�lar�n�n d��mesine yard�mc� olur.
Kad�nlarda g�r�len beyaz ak�nt�y� giderir, kad�nlar�n regl g�nlerinde kan geli�ini azalt�r.
Haricen kullan�ld��nda a�r�lar� dindirir.
Yan�klar� iyile�tirir.Hemoroite iyi gelir. Bu etkileri sa�layabilmeniz i�in k�rpe yapraklarla yara lapas� haz�rlay�p, �ikayet edilen yere uygulayabilirsiniz.
K�k� kaynat�l�p suyu i�ilirse kandaki �eker miktar�n� d��r�r.
Ya�l�l�ktan kaynaklanan haf�za kay�plar�n� �nler.
Meyvelerin suyu s�k�larak i�ilirse ishallerde faydal� olur. suyunu hemen t�ketmek gereklidir, beklerse sirkele�ir.
Ayak yorgunluklar�n�z� gidermek i�in 100gr b��rtlen k�k�n� 1lt suda kaynat�p �l�y�ncaya kadar ayak banyosu olarak kullanabilirsiniz.
B��rtlen cildi gerer ve canl�kl�k verir. bu etkiyi cildinizde yaratmak i�in, bir bez torba i�ersine bitkinin k�rpe yapraklar�ndan ve gen� s�rg�nlerinden olu�an kar��m� koyup, banyoda s�cak su ak��n� sa�layan muslu�un alt�na yerle�tirip, suyu a�arak bu suyla banyo yapabilirsiniz.

B��RTLEN RE�EL�

�ocuklar�n ve b�y�klerin zevkle t�ketece�i bir yicek olabilece�ini d��nd��m i�in re�elinin yap�l��n�da payla�mak istiyorum.

Seneler �nce Zonguldak'�n Ere�li �l�esi'nin Ormanl� K�y�n'de ya�ayan amcam� ziyarete gitti�imizde b��rtlenleri kendim toplay�p anneme re�el yapt�rm��t�m. Re�eli �ok g�zel oluyor yapman�z� tavsiye ederim.

B��rtlen re�eli i�in gerekenler :

1kg b��rtlen
750gr toz �eker
2-3 damla limon suyu.

Yap�l�� :

B��rtlenler bol suyla y�kan�p suyu s�z�l�nceye kadar s�zge�te bekletilir. S�zme i�leminden sonra bir tencereye konulur, �zerine �eker ilave edilir. Bir gece bu �ekilde bekletilir. Ertesi g�n k�s�k ate�te kar��t�rmadan pi�irilir. �zeri k�p�klendik�e tahta ka��kla temizlenir. Ate�ten indirildikten sonra iki �� damla limon suyu eklenir. Il�y�ncaya kadar bekletip, �l�k halde kavanozlara konulur. So�uduktan sonra kavanozlar�n kapaklar� kapat�l�r ve serin bir yerde bekletilir.

Afiyet Olsun...

Yorum ( 9 ) Yorum yaz! Kalici Baglanti

<<�nceki Sayfa |1/27|Sonraki Sayfa>>

KEK�K VE FAYDALARI....

5.10.2006 | Kategori: orman alti bitkileri |

Kekik dostumuzla yak�ndan tan��yorsunuzdur. Y�zy�llard�r s�re gelen bir gelenek gibidir kekik kullanmak. Aromatik yap�lar� biz insanlar� hep �ekmi�tir. Kekik u�ucu ya��n�n halk aras�nda kullan�m� baya yag�nd�r. Kekik suyu kullan�m� (aslen bu su keki�in ya� alt� suyudur.) bu senelerde daha da artm��t�r. �zellikle bayanlar kilolar�n� muhafaza etmek biraz daha zay�flamak ama�l� kullanmaktad�rlar.

Do�an�n �ifal� elinin her zaman �st�m�zde oldu�unun k��k bir g�stergesi kekik. Hangimizin mutfa��na girmemi�tir, salatalar�m�za yemeklerimize aramas�yla ho�luk katmam��t�r. Eminim herkesin mutfa��nda ufakta olsa bir yeri vard�r. �zellikle et yemeklerinde, sebzelerden de kabak yeme�ine ne de g�zel yak��r. Salata sosuna kar��t�r�lan bir tutam kekik dama��m�zda ne de ho� bir tat b�rak�r. (Laf aram�zda ben bay�l�r�m kekikli salataya.)

kekik s�cak bir bitkidir do�as�yla. Hepimizin i�ine aramos�n� yayar.Yap�s� gere�i de g�ne�i ve s�ca�� seven bir bitkidir. S�cak topraklarda yeti�ir. Bodur bir bitkidir. T�rkiye'nin her yerinde yeti�ebilen bir bitkidir. Her y�renin keki�i farkl� yap�dad�r. ��eri�indeki kimyasal maddelerin oran� yeti�me yerine g�re de�i�mektedir ama genel �zellikler ayn�d�r.

Kekik �ok rahat bulunabilen bir bitkidir.Ormana ��kt��n�zda toplayabilece�iniz, pazardan ya� halde al�p kurutabilir ya da marketlerden kurutulm�unu alabilirsiniz.Evinizde saks�n�zda bile yeti�tirebilirsiniz.:)

Elimizin alt�ndaki dostumuzun faydalar� nelermi� dedi�inizi duyar gibi oldum;) hemen yaz�yorum...

Yazacaklar�m� bizzat uygulad�m,iyi geliyor tavsiye edilir;)

�ay�n�n yap�m� �ok kolay ve ferahlat�c� bir etkisi var, sinirleri yat��t�r�c�, mideyi rahatl�c�d�r. Bo�az tahri�i, �ks�r�k, gribal enfeksiyonlarda kullan�lmas�n� tavsiye ederim.

Sabahlar� bir bardak kekik �ay�n� i�ti�inizde v�cudunuzda iyi ve g�zel �eylerin harekete ge�ti�ini hissedeceksiniz. �zellikle so�uk havalarda �ifa niyetine hasta olmasan�zda i�in bence.

Gargara bi�iminde de kullanabilirsiniz keki�i. Bron�it ve �ks�re�e iyi gelir. A��z yaralar�n� ge�irmeye birebirdir. Mutlaka deneyin faydas� olacakt�r. �ster �ay gibi i�in, ister gargara yap�n. G�nde iki �� bardak i�imi yaray� iyile�tirir. Ders �al��anlara tavsiye, zekan�z� a�mak i�in kekik kullanabilirsiniz. �ay�n� normal demleme �eklinde yaparsan�z daha g�zel olur.

Alkol ba��ml�l��na kar��da kullan�m� vard�r. sara hastal��nda kullan�labilinir.

Kekik romatizmal a�r�lara da iyi gelir. zay�f ve solgun �ocukara kekik banyosu yapt�r�labilir, yeti�kinlerde banyosunu yapabilirler.

UYARILAR : Kekik �ay�, i�erisindeki en etkili madde olan eterli u�ucu ya��n (Thymol) yitirilmemesi i�in hi�bir zaman kaynat�lmaz! Hamilelerin (D��kleri kolayla�t�r�r ve bebe�in rahimden ��kmas�n� �abukla�t�r�r.) kullanmamas� tavsiye edilir. �nerilen dozlar a��lmad��nda, bilinen hi�bir yan etkisi yoktur. Fakat kekik ya��n�n i�ten kullan�m�nda a��r�l��a ka��lmas�, tiroid bezinin i�levini artt�rabilir. Bu nedenle guatr hastalar�n�n kekik ya��n� kullanmamas� tavsiye edilmektedir. Kekik �ay� i�imi ise b�yle bir duruma yol a�maz.

Kullan�m bi�imleri:

�ay haz�rlamak: Yar�m veya bir tatl� ka�� kurutulup, ince k�y�lm�� kekik,orta boy bir su barda�� dolusu kaynar suyla ha�lan�r, �st� kapat�larak 8-10 dakika demlendirilir ve s�z�l�r. G�nde 2-3 bardak yeni demlenmi� olarak, a� karn�na veya ��n aralar�nda, so�utulmadan ve yudumlanarak i�ilir.

Kekik Banyosu: 70-100 gr kurutulmu� kekik bir t�lbentin i�ine gev�ek�e ba�lanarak 2-3 litre so�uk suya eklenir. Kaynama derecesine kadar �s�t�ld�ktan sonra (kaynat�lmaz), �st� kapal� olarak 15 dakika demlendirilir. T�lbentteki posa iyice s�k�ld�ktan sonra s�cak banyo suyuna (K�vet) eklenir. Banyo suyu s�cakl�� 37-38 derece aras�nda olmal�d�r ve banyo s�resi 15-20 dakikay� a�mamal�d�r. Bu s�re boyunca k�vet i�erisinde oturularak yap�lan banyodan sonra ��t�lmemeli ve bir bornoza sar�l�narak yatakta bir s�re dinlenilmelidir.

Kekik Tent�r� : ��len g�ne�inde toplanm�� ve ince k�y�lm�� i�ekli dallar, gev�ek�e, bir �i�enin bo�az�na kadar doldurulur, �st�ne konyak veya 35-40 derecelik etil alkol, bitkilerin �st�ne ��kana kadar eklenir.14 g�n boyunca, arada bir �alkalanarak, g�ne�li ve s�cak bir ortamda bekletilir, sonra t�lbentten ge�irilerek s�z�l�r. Koyu renkli �i�elerde, serin bir ortamda saklanmal�d�r.

Bitki yast��: ��len g�ne�inde toplan�p kurutulmu� �i�ekli dallar, ince k�y�larak keten bezinden yap�lm�� bir yast��a doldurulur ve a�z� dikilir.yatmadan �nce s�cak, kuru hava ile (�rnek : Kaloriferin �zerinde veya sa� kurutma makinas� kullan�labilir) �s�t�l�r ve hasta organ�n �st�ne koyulur.

Kekik Ya��: Ayn� tent�r i�lemi gibidir, konyak yerine, s�zma zeytinya�� kullan�l�r. Bir �i�enin i�ine doldurulan �i�eklerin �st�ne s�zma zeytin ya�� eklenerek, 10 g�n g�ne�te bekletilir ve kullan�lacak kadar� s�z�l�r.

Kar��m: �ks�r��e kar��, 2 �l�� kekik, 1 �l�� sinirliot, 1 �l�� ezilmi� anason iyice kar��t�r�l�r. Bir tatl� ka�� bitki "�ay Haz�rlamak" ba�l�� alt�nda belirtildi�i �ekilde demlenir ve balla tatland�r�larak, k��k yudumlarla i�ilir.

Hepinize faydal� olmas� ve kullanman�z dile�iyle. sevgilerimle.....

Yorum ( 8 ) Yorum yaz! Kalici Baglanti

<<�nceki Sayfa |1/27|Sonraki Sayfa>>

PAPATYA, May�s Papatyas� Latincesi :Matricaria chamomilla L.

30.9.2006 | Kategori: orman alti bitkileri |

Bug�n sizlerle payla�mak istedi�im hepimizin yak�ndan tan�d�� biri; resimden ve ba�l�ktan da anla��l�yor zaten.

En sevdi�im �i�eklerden, papatya. Herkes gibi fal�na da bakm��md�r:)

Bitkinin g�r�n�� beni �ok etkiliyor. Yapraklar�n�n hizalanmas�, �i�ek k�sm�ndaki beyaz yapraklar�n safl��, ortas�nda -sar� k�s�mda- sanki i�inin co�tu�unu anlat�r gibi; dimdik ve �ok canl�. Bizlere enerjisini tam anlam�yla aktar�yor sanki. Enerjisiyle ve �evreyi s�sleyen duru�uyla ben de ya��yorum, ben de buralarday�m diye her f�rsatta hat�rlat�yor bize kendini; parklarda bah�elerde her an her yerde g�rebilece�imiz, bizi yanl�z b�rakmayan bir dost sanki.

�i�eklerin dilleri oldu�u s�ylenir, yaz�lm��t�r hatta bir �ok yerde. Papatyalar; dostlu�u, arkada�l�� ve sevgiyi ifade ediyor bu s�n�fland�rmada. �ok ho� de�il mi? Ben �niversitedeyken bir tesad�f sonucu ��renmi�tim.(Bunu bilmeden �nce de papatyalar� sevmi�imdir.)

Yak�n dostumuz olan may�s papatyas�; 15-40 cm y�kseklikte ve �ok dall�d�r. Bilinen en k��k papatya t�rlerinden biridir. Sar� g�bekleri d��a do�ru konik bi�imlidir ve yaln�z ona �zg� bi�imde, i�i bo�tur. Tatl� aromal� bir kokusu vard�r. May�s-haziran aylar�nda �i�eklenir.

Papatyalar�n bir �ok faydas� vard�r. Hem kolayl�kla bulunabilen hem de kolayl�kla kullan�labilen bir bitkidir. Dostlu�unu v�c�dumuzdan esirgemez ��merttir. �ay�yla, buhar banyosuyla dertlerimize deva olur. Nelere iyi gelir, dedi�inizi duyar gibiyim.

Bebeklerin ve k��k �ocuklar�n her derdine deva olabilir. Ebeveyinler evlerinde mutlaka bulundurmal�d�r.

�ltihap giderici, kramp ��z�c�, yat��t�r�c� ve gaz s�kt�r�c�d�r. ��ten ve d��tan kullan�labilen bir bitkidir.

Papatya �ay� �ncelikle mide rahats�zl�klar�nda kullan�lmal�d�r.�lsere iyi gelir tedavi eder,hastay� rahatlat�r. Mukoza ve deri iltahaplar�nda, iyile�meyen yaralara kompres �eklinde uygulanmal�d�r.

Mantar hastal�klar�nda, anal ve vaginal rahats�zl�klarda bu�usu yap�larak oturma banyosu iyi gelir. Kronik nezle, kronik a��z yaralar�nda gargara yap�lmas� tedavi edicidir. Romatizmal kas a�r�lar� papatya ya�� fraksiyonuyla hafifler.

Papatyan�n ruhsal problemlerimize de deva oldu�u da bilinmektedir. Papatya, sinir rahats�zl�� olan ve depresif davran��lar sergileyen ki�ilerin leblebi gibi t�ketti�i "Prozac" adl� ila� i�in �ok �nemli bir alternatif olarak de�erlendiriliyor bu g�nlerde. ��nk� papatyan�n en �nemli �zelliklerinden biri sinirleri yat��t�rmas�d�r. Yani sinirli oldu�unuz s�rada i�ece�iniz bir fincan papatya �ay� sizi hemen sakinle�tirecektir. �u stersten yak�nd��m�z �a�da hepimize iyi gelir umar�m.

Bitkinin toplanmas� ve kurutulmas� :

May�s-haziran aylar�nda a�an �i�ekler, ilk hafta boyunca etkinliklerinin doru�undad�r. Yani, �i�ekler a�t�ktan hemen sonra, saps�z olarak, g�ne� iyice y�kseldi�inde toplan�r. Toplaman�n hemen ard�ndan, geni� bir ele�e serilerek, g�lgede kurumaya b�rak�l�r. Papatyan�n etkinlik derecesi, �i�eklenmeden toplamaya kadar ge�mi� olan s�renin k�sal��na ve kurutma �artlar�na g�re, artar veya eksilir. Toplanan taze papatyalar, plastik torbalara kesinlikle koyulmamal�d�r! ��nk�, hava alamayan �i�ekler k�sa s�rede bozulur.

Banyo katk�s� olarak, �i�eklerle birlikte sap ve yapraklar da toplanmal�d�r. Saplar demetlenerek ba�lan�r ve g�lge bir yere as�larak kurumaya b�rak�l�r. Kuruduktan sonra, e�er banyo katk�s� olarak kullan�lmak istenmezse, �i�ekler her zaman saptan ayr�labilir. Ayr�ca, �i�ekler saplar�n ucunda daha sa�l�kl� kuruyabilir.

Papatya �ay�:

1-2 tatl� ka�� dolusu �i�ek, 1 bardak kaynar suyla ha�lan�r, 8-10 dakika demlendikten sonra s�z�l�r. Tatland�r�labilir, ama tatland�r�lmad��nda daha etkilidir. �ok s�cak de�il, ama s�cak i�ilmelidir. G�nde 3-4 bardak yeterlidir. (Marketlerde de kolayl�kla bulabilirsiniz. Po�et �aylar� da mevcut.)

Papatya banyosu:

Bir tam banyo i�in 5-6 avu� dolusu ince k�y�lm�� i�ek, sap ve yaprak, 2 litre kaynar suyla ha�lan�r, 15 dakika demlendikten sonra s�z�l�r ve banyo suyuna eklenir. Banyo s�resi 15-20 dakikad�r. G�zler banyo suyuna temas etmemelidir.

Papatya bu�usu:

2 yemek ka�� dolusu, ince k�y�lm�� i�ek veya �i�ek-sap kar��m�, yar�m litre suda kaynama derecesine kadar �s�t�l�r ve kafa b�y�k bir havluyla �rt�lerek, g�zler kapat�l�r ve solunmaya ba�lan�r. S�re 10 dakika kadard�r. Ayn� su iki kere daha kullan�labilir.

Papatya ya��:

Taze �i�ekler, bir �i�enin bo�az�na kadar doldurulur ve �st�ne saf zeytinya�� eklenir. Ya� �i�eklerin �st�ne ��kmal�d�r. �i�e 14 g�n boyunca s�cak bir ortamda veya g�ne�te bekletilir ve her g�n �alkalan�r. S�re sonunda s�z�l�r ve kullan�l�r. Buzdolab�nda tutulmamal�d�r.

Bitkidir bize bir �ey yapmaz diye d��nmeyin y�llarca kullanmak tehlikeli olabilir. G�z�n�ze herhangi bir uygula yapmay�n zaral�d�r.

Herkese bol �ifalar:) Dostluk, arkada�l�k ve sevgiyle dolu g�nler ya�aman�z dile�iyle...

Yorum ( 1 ) Yorum yaz! Kalici Baglanti

<<�nceki Sayfa |1/27|Sonraki Sayfa>>

CANAN APAYDIN

B���RTLEN; FAYDALARI VE RE�EL�

KEK�K VE FAYDALARI....

PAPATYA, May�s Papatyas� Latincesi :Matricaria chamomilla L.

B��RTLEN; FAYDALARI VE RE�EL�